De feiten & fabels over baarmoederhalskanker | Het gevaar van onwetendheid

Laatst werd er in een Facebookgroep vol vrouwen een artikel gedeeld over een aan baarmoederhalskanker overleden vrouw. Het artikel was om intens verdrietig van te worden, voor mij persoonlijk althans, aangezien ik mijn oudste zus binnen 6 maanden verloor aan deze ziekte. Waar ik enorm van schrok waren de reacties. Van de honderden reacties op dit bericht, wist minimaal 90 procent niet hoe je baarmoederhalskanker kunt krijgen. Verontrustend niet?

Mijn eerste ervaring met bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker

Op het moment dat ik net 30 werd en een oproep kreeg voor landelijk onderzoek van baarmoederhalskanker was ik net zwanger. Maar dan echt net. Ik wist het op dat moment zelfs niet. Uit het onderzoek, uitgevoerd door een doktersassistente bij de huisartsenpraktijk, bleek dat er een afwijking was. Een tweede oproep volgde. Een oproep waar ik niets mee heb gedaan vanwege mijn zwangerschap. Ik was blij dat ik een excuus had want ik vond het een uiterst vervelend onderzoek. Een persoonlijk dingetje trouwens, want de meeste vrouwen delen deze mening niet.

Met één been in het graf

Zo rond mijn bevalling werd de ziekte bij mijn oudste zus ontdekt. Voor geen seconde dacht ik aan mijn eigen situatie aangezien het voor haar menens was. Volgens de artsen had ze nog 6 maanden te leven. En dat was ook zo. Vlak na haar 45ste verjaardag overleed zij aan de gevolgen van baarmoederhalskanker. Binnen die 6 maanden veranderde zij van een vrouw, een echtgenote, moeder van 3 kinderen, zus en dochter in… een nauwelijks levend te noemen persoon. Er zijn geen woorden die kunnen beschrijven hoe machteloos je je als bijstander voelt. Hoe vreselijk pijnlijk het is iemand dierbaar zoveel pijn te zien lijden. Het is alsof ze met de dag een stukje minder leefde. Ze was onherkenbaar veranderd. Afgevallen. Haar energielevel was extreem laag. In de laatste maanden kon ze feitelijk niets meer zelfstandig. Niets. Niet lopen, niet eten, niet douchen, niet naar de wc. Ze had er ook vrede mee met de dood, want het leven zoals het was sinds ze de diagnose kreeg, was geen leven.

baarmoeder

Uitstrijkje poging nummer twee

Nog geen maand na haar overlijden ben ik naar de huisarts gegaan voor een uitstrijkje. Ik legde de situatie uit, van de vorige keer dat ik het onderzoek deed en van mijn zus. De uitslag was positief. Er was niets aan de hand. Ik had geen HPV. Natuurlijk had ik mij, vanwege mijn zus, verdiept in deze ziekte. Toch vroeg ik de arts wat HPV precies is,  hoe je het krijgt en hoe baarmoederhalskanker ontstaat.

De fabels en uitspraken waar mijn haren van overeind staan

♦ Als je nog nooit seks hebt gehad en nog maagd bent kun je geen baarmoederhalskanker krijgen

♦ Van roken kun je deze ziekte ook krijgen

♦ Ik ben bang voor de pijn tijdens het onderzoek dus ik doe het niet

♦ Ik sta al langere tijd droog en ik heb geen klachten dus hoef ik geen uitstrijkje te laten maken

♦ Jongens hebben het makkelijk. Zij kunnen de ziekte niet krijgen.

♦ Van mijn geloof is een inwendig onderzoek als bevolkingsonderzoek niet toegestaan dus ik negeer de uitnodiging

Wat is baarmoederhalskanker?

Baarmoederhalskanker is een agressieve tumor dat ontstaat in het voor HPV gevoelige overgangsgebied van de baarmoederhals tussen cilindercellen (deze cellen bedekken het baarmoederlichaam van binnen) en plaveiselcellen (deze cellen bedekken het baarmoederlichaam van buiten).

Hoe ontstaat baarmoederhalskanker?

Bijna iedereen, die seksueel actief is heeft eens Humaan PapillomaVirus gehad. Meestal lost je lijf dit zelf op. Wanneer dat niet gebeurt en jij een langere tijd, na ongeveer 15 jaar, besmet bent met HPV virus kan er baarmoederhalskanker ontstaan.

HPV-virus ontstaat dus niet alleen bij geslachtsgemeenschap waarbij de penis de baarmoeder in gaat, maar ook bij orale vorm van seks. Dit virus is namelijk ook overdraagbaar via de handen en de mond. Dat betekent dat zowel jongens als meisjes, hetero en homo wel degelijk het HPV virus kunnen krijgen. Mannen kunnen weliswaar geen baarmoederhalskanker krijgen, maar wel anderen met het virus besmetten.

Welke symptomen vertoont iemand met baarmoederhalsontsteking?

Doordat het lichaam de HPV infectie lange tijd onderdrukt zijn er praktisch geen symptomen. Dat geldt voor zowel mannen als vrouwen met een HPV-infectie. Deze symptomen kunnen wel op een HPV-infectie wijzen: Bloeden en pijn tijdens en/of na de seks, pijn bij plassen, ongewone vaginale afscheiding, pijn in je onderbuik, bloeden terwijl je in de overgang zit en al langere tijd niet ongesteld bent geweest, tussen de menstruaties door bloeden. Heb je een of meerdere klachten dan hoeft dit niet te betekenen dat je een HPV-infectie hebt maar het is wel verstandig dit uit te sluiten. Neem zo snel mogelijk contact met je huisarts en vraag om een uitstrijkje.

Welke typen baarmoederhalskanker zijn er?

Kanker in de plaveiselcellen wordt plaveiselcelcarcinoom genoemd. Kanker in de cilindercellen wordt adenocarcinoom genoemd. De laatstgenoemde is agressiever maar komt gelukkig minder vaak voor.

Hoe kun je de kans op baarmoederhalskanker minimaliseren?

Er zijn helaas geen medicijnen waarmee HPV kan worden behandeld. Omdat zowel meisjes als jongens HPV-virus kunnen oplopen is vaccineren, voor ze überhaupt seksueel actief worden, heel belangrijk. De kans op de baarmoederhalskanker is hiermee veel kleiner maar bestaat nog wel. HPV kent namelijk verschillende varianten. Via de vaccinatie word je tegen de meeste varianten beschermd. Kans op baarmoederhalskanker is hiermee zo een 80% kleiner. Regelmatig een uitstrijkje laten maken blijft daarom van cruciaal belang, ingeënt of niet.

Wat houdt een uitstrijkje in? 

De assistente haalt met een borsteltje wat cellen van de baarmoedermond af. Om daar te kunnen komen gebruikt zij een eendenbek. Wanneer je bijvoorbeeld langere tijd geen seksueel contact hebt gehad of om welke reden dan ook een nogal gevoelig onderkantje hebt, is het verstandig dit bij de assistente aan te geven. Zij kan dan een kleinere eendenbek gebruiken. Een uitstrijkje duurt niet langer dan 5 minuten en doet in principe geen pijn, wel kan het heel even een vervelend gevoel geven. Een spiraaltje of dergelijke belemmert het onderzoek niet. Er is ook een zelf afnametest beschikbaar. Deze valt onder het bevolkingsonderzoek en is gratis.

Wanneer er geen HPV wordt gevonden krijg je pas over 5 jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek. Wordt er wel HPV gevonden maar geen afwijkende cellen, word je over 6 maanden bij de huisarts verwacht voor controle. Worden er wel afwijkende cellen gevonden dan word je doorgestuurd naar de gynaecoloog.

Waarom wordt het bevolkingsonderzoek pas vanaf je dertigste gedaan?

Tussen HPV-infectie en baarmoederhalskanker zit 10 tot 15 jaar tijd. Aangezien de meeste meisjes in hun tienerjaren, zo rond hun vijftiende, seksueel actief worden, zijn de vrouwen tussen 30 en 45 jaar de grootste risico groep.

Hoe wordt baarmoederhalskanker behandeld?

Wanneer er afwijkende cellen worden gevonden als uitslag op het uitstrijkje, kunnen deze soms, in het voorstadium, worden verwijderd voor het een tumor wordt.

Er zijn een aantal dingen belangrijk om de behandeling van vastgestelde baarmoederhalskanker te bepalen. Onder andere de persoonlijke situatie speelt daarbij een grote rol en hoe ver de ziekte zich in het lichaam heeft uitgebreid (4 stadia). Hoewel baarmoederhalskanker niet erfelijk is, kan aanleg wel degelijk erfelijk zijn. Daarom speelt ook erfelijke belasting een belangrijke rol.

Er zijn in principe 4 behandelingen die vaak in combinatie worden gebruikt: Neo-adjuvante behandeling, Curatieve behandeling, Adjuvante behandeling en Palliatieve behandeling. Welke behandelingen je krijgt is, zoals hierboven uitgelegd, afhankelijk van je persoonlijke situatie en de tumor.

baarmoederhalskanker wordt operatief verwijderd

Wat zijn de overlevingskansen bij baarmoederhalskanker?

Er zijn verschillende factoren die invloed hebben op de overlevingskansen. Je levensstijl speelt hierbij een grote rol. Je afweersysteem versterken maakt je sowieso minder vatbaar voor allerlei ziektes. Medicijngebruik en roken kunnen je overlevingskansen sterk beïnvloeden. Een positieve instelling is heel belangrijk in deze nare periode. Dankzij het bevolkingsonderzoek en het uitstrijkje worden momenteel 5% meer vrouwen op tijd geholpen.

Een aantal basisfeiten die elke vrouw, moeder, dochter en oma hoort te weten

♦ HPV is een virus

♦ Baarmoederhalskanker kun je niet alleen krijgen als je HPV virus hebt, wel is dit in meer dan 9% wel het geval.

♦ HPV kun je alleen krijgen door seks te hebben met een besmet iemand. Zowel hetero’s als homo’s kunnen HPV krijgen

♦ HPV virus veroorzaakt niet alleen baarmoederhalskanker maar ook bijvoorbeeld genitale wratten

♦ Van het virus zelf zul je geen klachten krijgen

♦ Door condoomgebruik is de kans op HPV besmetting veel kleiner, net als vrijen met een besneden partner

♦ Meestal lost je lichaam het probleem zelf op, maar niet altijd

♦ Onder andere roken en bepaalde medicatie kunnen ervoor zorgen dat je lichaam niet sterk genoeg is om HPV op te lossen

♦ Besmetting met HPV virus betekent dat er binnen 10-15 jaar baarmoederhalskanker ontstaat (indien je lichaam het niet binnen 2 jaar zelf oplost)

♦ Bepaalde SOA’s vergroten de kans op baarmoederhalskanker

♦ Bevolkingsonderzoek is gratis voor dames die vanaf hun dertigste levensjaar om de 5 jaar een uitnodiging krijgen voor een uitstrijkje om zo de ziekte vroeg op te sporen. Wanneer er afwijkingen worden gevonden valt vervolgonderzoek niet langer onder het bevolkingsonderzoek. Het is verstandig je zorgverzekering te vragen wat dit voor jou betekent en hoe het zit met de kosten en vergoedingen.

Conclusie

Regelmatig worden er in verschillende mamagroepen onderwerpen behandeld als uitstrijkje en kanker. Ineens heeft iedereen een medische achtergrond. Levensgevaarlijk! En het komt veel te vaak voor. Ook als het gaat om kinderziektes, huiduitslagen etc. Ik heb geen medische achtergrond. Ik heb wel mijn huiswerk gedaan en daarbij hulp gehad van verschillende artsen. Mijn informatie is vooral bedoeld om je op de feiten te wijzen, dus door de ervaren artsen bewezen gegevens. Laat je gezondheid en het leven niet in de handen van de alwetende moeders op Facebook maar raadpleeg een arts. Laat je alsjeblieft goed informeren over wat het bevolkingsonderzoek precies inhoud en waarom het zo belangrijk is. Vraag wat je ervan kunt verwachten, wat HPV met je kan doen wanneer de virus niet op tijd wordt ontdekt. Het gaat om je gezondheid. Meer informatie over onder andere baarmoederhalskanker vind je op de RIVM website.

Heb jij al eens een uitstrijkje laten maken? Hoe heb je het onderzoek ervaren?

Lees ook: Menstruatieverlof invoeren in Nederland

Lees ook: Het verhaal van Scarlett | Mijn gevecht tegen kanker en depressie

Lees ook: In het leven is niets zo zeker als de onvermijdelijke dood

Lees ook: De hele familie aan de smartphone | Zo houd je de telefoonkosten laag

het belang van het uitstrijkje

29 gedachten over “De feiten & fabels over baarmoederhalskanker | Het gevaar van onwetendheid”

  1. Ik heb een keer een regulier uitstrijkje laten doen via de huisarts en ik heb een keer meegedaan aan een proef met een thuistest. Die thuistest vond ik minder vervelend omdat je het A zelf kon doen maar ook omdat het B minder gevoelig was dan bij de huisarts.
    Ik weet sinds het tweede onderzoek dat ik toen het HPV niet bij mij droeg en daar ben ik blij om. Dat ik het dus ws ook niet ga krijgen (mits partner en ik niet buiten de deur gaan eten!) is voor mij ook een opluchting.
    Dit jaar word ik 40 dus al het goed is ben ik weer aan de beurt. Ik kijk er niet naar uit maar ik vind het goed dat dit in Nederland gebeurd. Ik ben zelfs van menig dat er veel meer oreventieve onderzoeken zouden moeten plaatsvinden en soms ook op jongere leeftijd al zoals bv die voor borstkanker.

  2. Goed dat je dit deelt! En wat heftig voor jou ook om je zus zo te moeten hebben zien lijden. Doet me er ook aan dat ik toen niet ben geweest, omdat ik zwanger was. Bij de tweede oproep opnieuw. En daarna is het helemaal in de vergetelheid geraakt. Ga binnenkort eens informeren bij de huisarts!

  3. Hier in Duitsland wordt het zelfs 1 x per jaar vergoed door de verzekering. Ik ben het vorig jaar vergeten dus snel maar even een afspraak maken. Ookal kijk ik er elke keer tegen op.

  4. Wat heftig met je zus ! Kanker is echt een rotziekte en het is juist goed dat zulke onderzoeken er zijn. Hierdoor kan er in vele gevallen op tijd worden ingegrepen maar helaas niet bij alle personen.

  5. Verdrietig maar zo goed dat er aandacht voor is. Ik heb twee keer een oproep genegeerd, wat resulteerde in beginstadium kanker en jarenlange medische molen. Nu weer pap1 maar wacht niet meer op oproep, dit jaar ga ik uit eigen beweging weer. Je bent namelijk altijd te laat, deze vorm van kanker kan soms zonder symptomen je wereld op zijn kop zetten.

  6. Zo belangrijk inderdaad die bevolkingsonderzoeken, juist omdat je anders eigenlijk niks merkt. Goed dat je hier aandacht aan besteed. Doet me er overigens ook aan herinneren dat ik nog steeds een afspraak er voor moet maken.

  7. Zo wat heftig van je zus! Ik krijg er gewoon kippenvel van 🙁 Heel goed dat je hier een artikel over schrijft! Ik vond het de eerste keer ook echt vervelend om voor dat uitstrijkje te gaan maar had daarna al snel zoiets van “Oh, was dit het al?” Gelukkig maar. Maar sowieso is het ontzettend belangrijk om te gaan. Volgens mij mag ik na de zomer weer…

  8. He bah het is ook zo’n hardnekkige ziekte soms. Ik vind het heel erg voor je. Maar pijn hebben hoeft niet. Ik werkte in de Terminale Paliatieve nachtzorg. En niemand hoeft pijn te lijden.

    Ikzelf vind het onderzoek niet pijnlijk of zelfs vervelend. Alleen dat je daar zo ligt vind ik niet fijn. Maar dat is dan ook het enige.

  9. Inmiddels ben ik 38 en heb nooit meegedaan aan de bevolkingsonderzoek voor baarmoederhalskanker. Dit doordat ik 10 jaar geleden zelf te maken ermee te maken kreeg. Inmiddels is mijn baarmoeder verwijderd. Staat ook uitgebreid op mijn blog en ben ik van mening dat de leeftijd naar beneden moet naar 25 jaar voor het bevolkingsonderzoek.

  10. Fijn dat je hier aandacht aan besteed. Ik vind het verschrikkelijk voor je dat je je zus bent verloren aan deze vreselijke ziekte. Ik zelf weet sinds vorig jaar April dat ik ook hpv besmet ben en bij mij werden ook afwijkende cellen gevonden ‘pap 3a’. Ik ben mij rot geschrokken en heb nu Al 2 uitstrijkjes gehad en 3 behandeling, bij de laatste behandeling is er een klein stukje van mijn baarmoederhals weg gehaald en daar heb ik gelukkig weinig last van gehad. In juli dit jaar mag ik weer langs komen voor een nieuw uitstrijkje, dit blijft toch altijd spannend, want het is niet voor je plezier en gaat je ook niet in de koude kleren zitten. Want ik wil er alles aan doen om gezond te kunnen blijven. Ik ben 31 jaar en moeder van twee mooie lieve kinderen van 9 en 2 jaar.

Plaats een reactie